Wednesday, May 2, 2012

NGUYỄN QUANG THIỀU * CHUYỆN KHÓ TIN

Chuyện khó tin ở vùng quê đau khổ


Thành viên DaLat&Mehttp://www.x-cafevn.org/node/1318


"Chuyện khó tin ở vùng quê đau khổ" là cái tít mà theo đánh giá của tôi vẫn còn khá nhẹ nhàng, được giật trên báo điện tử Dân Trí ngày hôm nay.
Bài viết được mở đầu bằng cách giới thiệu về những "tuyệt chiêu" mà con cháu Phạm Quang Nghị đang áp dụng tại Thanh Hóa - mảnh đất lắm tài, nhiều tật thuộc bậc nhất Việt Nam.

Trong số những “tuyệt chiêu” của chính quyền địa phương để thúc dân làm xong phận sự đóng góp có bài “Quy trữ tài sản tương đương”. Nghĩa là, không có tiền đóng góp thì cán bộ, công an viên đến nhà, thấy có thứ gì đáng giá khuân luôn về xã...

Nếu như ngày xưa, Hồ Chí Minh từng dõng dạc tuyên bố với toàn thể đồng bào trong nước và nhân dân quốc tế về "hàng trăm thứ thuế vô lý, làm cho dân ta, nhất là dân cày và dân buôn trở nên bần cùng" thì 63 năm sau cái bản tuyên ngôn bất hủ đó. Đảng CSVN lại cho “quan” xã xiết nợ cả… quan tài - cái mảnh gỗ cuối cùng đưa mỗi người về chốn linh thiêng.

Một dân tộc luôn khát khao tìm kiếm tự do - hạnh phúc trong suốt 4.000. Một dân tộc kiêu hùng đánh trả bất cứ một quân xâm lược nào trong suốt 4.000 năm lịch sử. Ấy vậy mà, khi đất nước sạch bóng ngoại bang, dân đen lại lâm vào cảnh lầm than khốn đốn với lũ tà quyền bản địa.


Độc lập là gì khi cắt đất, cắt biển dâng cho kẻ thù?
Tự do - hạnh phúc là chi khi nước mắt người dân mãi chảy dài trên gò má sạm đen!

Tôi cứ bị ám ảnh mãi bởi 2 câu văn trong bài Văn Tế Nghĩa Sĩ Cần Giuộc của cụ Đồ Chiểu.
"Đau đớn bấy mẹ già ngồi khóc trẻ, ngọn đèn khuya leo lét trong lều
Não nùng thay vợ yếu chạy tìm chồng, cơn bóng xế giật dờ trước ngõ"

Tôi thấy Nhân dân VN vẫn đang sợ hãi sống trong sự tuyệt vọng của 2 câu Tế trên. Mặc cho cái năm... 2000 đã đi qua từ lâu.

TÀI LIỆU DẪN CHỨNG

Chuyện khó tin ở vùng quê đau khổ
Thứ Năm, 04/12/2008 - 6:27 PM
http://dantri.com.vn/Sukien/Chuyen-kho-tin-o-vung-que-dau-kho/2008/12/263035.vip

Trong số những “tuyệt chiêu” của chính quyền địa phương để thúc dân làm xong phận sự đóng góp có bài “Quy trữ tài sản tương đương”. Nghĩa là, không có tiền đóng góp thì cán bộ, công an viên đến nhà, thấy có thứ gì đáng giá khuân luôn về xã...
Hiện nay, xã Hải Lộc (huyện Hậu Lộc, Thanh Hóa) còn gần 60% hộ đói nghèo, con số này những năm trước còn cao hơn. Vậy mà gần chục năm qua, bà con nơi đây vẫn phải vẹo lưng gồng gánh những khoản đóng góp, khoán phạt lạ lùng. Ai không có tiền đóng sẽ bị chính quyền địa phương dùng “biện pháp mạnh”.


“Quan” xã xiết nợ cả… quan tài


Về Hải Lộc, theo sự chỉ dẫn của người dân, tôi tấp vào nhà ông Nguyễn Văn Thủy, ở thôn Lạch Trường. Trong căn nhà tuềnh toàng, ông Thủy dở khóc, dở cười kể lại chuyện bị bắt bộ ván canh vì thiếu nợ.
Năm ấy (2002), xã mở đợt cao điểm thu các khoản đóng góp của năm và tiền nợ đọng những năm trước. Chẳng biết những khoản tiền gì mà mỗi năm, nhà ông phải đóng đến mấy trăm nghìn. Cái ăn hàng ngày còn phải còng lưng tìm kiếm thì số tiền ấy, với ông, quả là quá lớn. Mấy đêm, ông trằn trọc tìm “lối thoát”, bấu víu vào hy vọng: “Chưa có đóng thì gắng xin họ cho khất, khi con về thì trả nợ sau!”. Niềm hy vọng nhỏ nhoi của ông nhanh chóng bị dập tắt khi một ngày nọ chính quyền xã và thôn ập vào.

Ông Thủy kể, hôm ấy, ông đi biển về, thấy bà ngồi sụt sùi, nghe bà thuật lại câu chuyện, ông thấy trời đất như chao đảo, quay cuồng. Thì ra, khi ông đi làm, xã, thôn đã cho người đến “quy trữ tài sản”. Nhà chỉ có duy nhất mấy tấm ván canh, ông tậu phòng xa lo hậu sự cho mình, là đáng giá nên họ đã khuân đi.
Ông bảo, khi ấy, tiếc mấy tấm ván thì ít, mà cay đắng về cách hành xử của những người được coi là “đầy tớ của dân” thì nhiều. “Khốn nạn thay cái kiếp nhà nghèo! Đến mấy tấm ván hậu sự mà cũng không giữ được thì mặt mũi đâu mà thấy mọi người!”.

Hơn năm sau kể từ ngày kinh hoàng ấy, anh Nguyễn Văn Năm, con trai út của ông từ Nam ra. Thấy bố kể chuyện, anh dốc nhẵn túi lên xã hoàn thành nghĩa vụ đóng góp của gia đình. Lần ấy, cả nợ cũ lẫn lãi, anh nộp cho xã hơn 1 triệu đồng. Đóng xong, ngỡ là được lấy mấy tấm ván về, nào ngờ... Anh ngã ngửa khi người ta bảo, muốn lấy ván về thì phải nộp tiền lưu kho 5 nghìn đồng một ngày. Hơn một năm trời “nằm trên xã”, “phí trông coi” có khi lớn hơn cả giá trị mấy tấm ván. Suy tính thiệt hơn, lại thêm cạn túi, anh đành tay không lủi thủi ra về…

Mới đây, khi một phóng viên đến tìm hiểu sự việc nhà ông Thuỷ, mấy tấm ván canh, có cái đã bị mọt, bỗng được khiêng trả lại cho chủ cũ. (Ảnh: NTNN)
http://images7.dantri.com.vn/Uploaded/huongnt/1208/nongthon041208-1.jpg


Đăng ảnh nồi cháo là... bôi xấu lãnh đạo thôn


Câu chuyện giữa tôi và gia đình ông Thuỷ bị cắt dở giữa chừng bởi sự xuất hiện của mấy người lạ mặt. Họ là cán bộ thôn và công an xã. Như nhiều chuyến công tác khác, tôi xuất trình đầy đủ những giấy tờ cần thiết. Tưởng thế là xong, nào ngờ họ nằng nặc mời chúng tôi ra hội trường thôn để làm việc.
Theo sự giới thiệu của ông Lê Trường Sinh - Trưởng thôn Lạch Trường thì những người đang làm việc với tôi có ông Nguyễn Văn Chiến - Trưởng Công an xã, ông Đinh Văn Khoa - Phó Công an xã, ông Đinh Ngọc Tuyên - Bí thư Chi bộ thôn Lạch Trường, ông Nguyễn Văn Sen - Phó thôn, Công an viên thôn Lạch Trường. Ông Lê Trường Sinh bảo, chính quyền địa phương luôn... tôn trọng báo chí và sẵn sàng để báo chí tự do tác nghiệp. Tuy nhiên, quan điểm của ông là tôi nên thông qua chính quyền địa phương, trước khi vào dân tìm hiểu, nắm bắt tình hình!

Sau khi ông Nguyễn Văn Chiến - Trưởng Công an xã hoàn thành thủ tục “vào sổ” giấy tờ của tôi thì ông Sinh bắt đầu vào việc. Theo ông, “quy trữ tài sản” là việc làm... cần thiết để chính quyền xử lý những hộ gia đình chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đóng góp do Nhà nước và địa phương quy định. Cụ thể trường hợp nhà anh Năm, do chưa hoàn thành nghĩa vụ đóng góp năm 2001-2002 nên xã đã tiến hành tạm thu mấy tấm ván trên...

Rời thôn Lạch Trường, tôi vòng lại thôn Thắng Hùng, ghé thăm gia đình chị Ngô Thị Sáng, cũng nằm trong diện bị “quy trữ tài sản”. Năm ấy, nhà chị nợ hơn 100 nghìn tiền đóng góp. Nhà những chục người, toàn trẻ con lít nhít nên làm chẳng đủ ăn. Do vậy, khoản nợ mấy lần xã giục nộp chị chẳng biết xoay đâu. Hôm cán bộ đến, chị đã hết lời khẩn xin, nhưng họ không nghe. Cuối cùng, thấy nhà chị có một chiếc bàn và một chiếc ghế sa lông nan, họ đã khuân đi.

Chị Ngô Thị Sáng, thôn Thắng Hùng (Hậu Lộc, Thanh Hoá) - một “nạn nhân” của “Quy trữ tài sản”.

http://images7.dantri.com.vn/Uploaded/huongnt/1208/nongthon041208-2-nho.jpg

Lúc tôi đến, chị Sáng đang cùng các con ăn trưa. Bữa trưa là nồi cháo trắng cùng mấy con cá vụn. Cá này, dân biển mua rẻ như cho. Đang hí hoáy ghi hình bữa trưa đạm bạc ấy, không biết từ đâu, 4- 5 người mở cổng ập vào. Lại là mấy cán bộ thôn “mẫn cán” đến “nắm bắt tình hình”. Thấy chị Sáng tiếp tục chia sẻ cùng tôi cuộc sống vất vả, một thanh niên cắt ngang: “Các anh ở đâu thế nhỉ? Sao thấy là lạ nhỉ?”. Tôi dừng ghi, bình thản trả lời: “Tôi là nhà báo anh ạ!”. Tưởng thế là xong, bởi khi sáng, ông trưởng công an xã đã kiểm tra giấy tờ của tôi rồi. Thế nhưng, một người trong đoàn lại bảo, xã chưa... báo cáo cho thôn biết.


Chị Ngô Thị Sáng, nước mắt ngắn dài nhắc lại chuyện cũ. (Ảnh: NTNN
http://images7.dantri.com.vn/Uploaded/huongnt/1208/nongthon041208-2.jpg

Đang lúc đôi co thì ông Nguyễn Văn Chiến - Trưởng Công an xã đến. Ông thừa nhận, giấy tờ của tôi là hoàn toàn hợp lệ. Nhưng một người tự xưng là trưởng thôn gay gắt: “Nếu chú mà ghi lại hình ảnh kia kìa (nồi cháo- PV) thì chú bỏ ngay đi! Tôi khẳng định nhà này là... vớ vẩn!”. Nghe ông trưởng thôn nói vậy, chị Sáng ôm mặt khóc oà. Còn nồi cháo thì mắt trước mắt sau, người ta đã đem đi đâu mất. Theo yêu cầu của mấy người lạ mặt ấy, tôi lại về hội trường của thôn Thắng Hùng để cùng họ... trao đổi công việc!
Tại hội trường, ông trưởng thôn dặn tôi không được đưa hình ảnh nồi cháo của chị Sáng lên báo, vì như thế thì khác gì bôi xấu đội ngũ lãnh đạo thôn. Ông nhấn mạnh, nếu tôi “cố tình” đề cập đến vấn đề... không đẹp này, ông sẽ có ý kiến ngay!


“Phép công”... ông cứ làm!

Biết có nhà báo về, mấy bô lão ở thôn Hưng Thái cứ đạp xe lên xuống kiếm tìm. Theo chân họ, tôi về thăm gia đình chị Đồng Thị Liệu, nhà ở ngay mặt con đường dẫn lên trung tâm xã. Lần tiếp xúc với dân này, chính quyền địa phương không “mời” tôi về trụ sở như hai thôn trước, mà thay đổi “chiến thuật”. Hễ tôi đi đến đâu, gặp ai thì luôn có một công an viên đi kèm.

Trò chuyện với chị Liệu, chúng tôi luôn được một công an viên kè kè bên cạnh. (Ảnh: NTNN)
http://images7.dantri.com.vn/Uploaded/huongnt/1208/nongthon041208-3.jpg


Tiếp chuyện tôi, chị Liệu không cầm được nước mắt. Chị bảo, chị không biết chữ và cũng ít đi ra ngoài. Thế nhưng, trong thâm tâm mình, chị tin chắc một điều rằng chẳng có nơi đâu người dân lại khổ như ở đất này.
Đợt cao điểm “quy trữ tài sản” năm 2004, gia đình chị bị tạm thu một chiếc ti vi, tài sản đáng giá duy nhất lúc đó. Sáng hôm ấy, chị đang lúi húi nấu cơm còn chồng chị bế con thì “đoàn công tác” tấp vào nhà. Không thu được những khoản nợ đọng, đoàn tạm thu luôn chiếc TV. Thấy nhà bỗng dưng “mất” của, chị nước mắt như mưa. Van nài, xin xỏ nhưng vì “việc công”, những “công bộc của nhân dân” ấy vẫn không hề xúc động. Năm sau, cào cấu vay mượn được chút tiền, chồng chị lên xã xin “chuộc lại” chiếc ti vi. Thế nhưng, chẳng hiểu họ bảo quản thế nào mà đem về được nửa tháng thì tậm tịt. Tiếc của, chị lại thêm một bận ôm mặt khóc tu tu.



------------------------------------------

Mấy cái khổ này cũng vẫn chưa thấm vào đâu. Các bác có rảnh thì tìm coi mấy bài viết về Nông Thôn Ngày Nay của nhà báo Nguyễn Quang Thiều trên báo Phụ Nữ (Sài Gòn) thì mới thấy cùng cực là thế nào.
Bức thư thứ nhất: Nhìn từ cánh đồng
Bức thư thứ hai: "Tổng thu nhập một tháng của chúng tôi"
Bức thư thứ ba: Những người đàn bà thôn quê
Bức thư thứ tư: Lựa chọn nào?
Bức thư thứ năm: Vẫn chỉ là xóa nạn mù chữ (?)
Bức thư thứ sáu: Làng đang mất!
Bức thư thứ bảy: Một dự báo về làng


Nguyễn Quang Thiều
Nguồn: Dân Trí

No comments: